In de gemeente Kampen lopen we er steeds vaker tegenaan: bouwplannen die vastlopen op vergunningen en ontwikkelingen die niet van de grond komen. Ook boeren in de regio worden geraakt, door uitbreidingsverboden en onzekerheid over de toekomst van hun bedrijf.
De oorzaak is vaak hetzelfde: stikstof. Samen met netcongestie is het een van de grootste obstakels voor nieuwe ontwikkelingen in de gemeente Kampen. Niet omdat de uitstoot hier zo hoog is, maar omdat het huidige stelsel van regels en rekenmodellen iedere ontwikkeling bij voorbaat verdacht maakt.
Twee concrete voorbeelden raken ons direct. Bij de Zuiderzeehaven is bouwen op een bestaande kavel al een opgave op zich. En de gemeente Kampen onderzoekt momenteel de mogelijkheden om het bedrijventerrein uit te breiden naar de overkant van de N50, de Melmerpolder. Een logische stap voor de groei van de stad, maar één die onder het huidige stikstofbeleid allesbehalve vanzelfsprekend is.
Daarom gingen wij in gesprek met Kampenaar ir. Wouter de Heij, procestechnoloog en een van de meest uitgesproken stemmen in het nationale stikstofdebat. De Heij deed de afgelopen jaren uitgebreid onderzoek naar de werking van stikstofmodellen en de juridische impasse waar Nederland in terechtgekomen is.
Drie problemen, één knoop
Samen met onderzoekers van Wageningen Universiteit publiceerde De Heij begin 2026 het rapport “De Nederlandse stikstofcrisis: Van verwarring naar verbinding”. De centrale boodschap: de crisis is niet onoplosbaar, maar we lopen vast omdat drie verschillende problemen door elkaar zijn gehaald.
Het gaat om een milieuvraagstuk (stikstofuitstoot moet omlaag), een ecologisch vraagstuk (natuurgebieden hebben herstel nodig) en een juridisch vraagstuk (de vergunningverlening is vastgelopen door een ingewikkelde koppeling tussen berekende depositie en mogelijke natuurschade). Zolang die drie door elkaar lopen, komt er geen beweging.
Weg van het rekenmodel, naar meetbaar resultaat
De oplossing die het rapport bepleit is concreet: stuur op werkelijke emissiereductie per gebied, in plaats van op berekeningen tot op vier decimalen nauwkeurig. Geef ondernemers een helder plafond en de vrijheid om zelf te bepalen hoe ze daaronder komen. En koppel de vergunningverlening los van het omstreden model AERIUS. Beoordeel in plaats daarvan of een bedrijf aantoonbaar bijdraagt aan de reductiedoelen in zijn regio.
Voor de gemeente Kampen zou dat concreet betekenen dat ontwikkelingen als de Zuiderzeehaven en de uitbreiding naar de Melmerpolder weer bespreekbaar worden, mits er een duidelijke en controleerbare bijdrage aan emissiereductie tegenover staat.
Wat wij ervan meenemen
Het gesprek met Wouter de Heij heeft ons gesterkt in de overtuiging dat de problemen waar Kampen tegenaan loopt niet uniek zijn, en dat er serieuze, wetenschappelijk onderbouwde alternatieven liggen voor de huidige aanpak. Wij volgen de ontwikkelingen op de voet en blijven hierover in gesprek.
Bekijk hier het volledige onderzoeksrapport.